PULS GRADA · destinacija

U zaleđu najpoznatijih turističkih mjesta na budvanskoj rivijeri – Svetog Stefana i Pržna nalazi se nekoliko primorskih sela na nadmorskoj visini od 250-450 metara u koja sve više zalaze ljudi koji vole aktivan odmor u prirodi, upoznavanje sa tradicijom, istorijom, kulturom, uživanje u autentičnim izrazima narodne arhitekture, domaćoj hrani, svježem voću i povrću i nezaboravnom pogledu na morsku pučinu koja se sa terasa seoskih kuća mnogo bolje vidi, nego li kada se nalazite tik uz more.

Tišinu ovoga kraja ljeti narušavaju samo zrikavci koji se neumorno dozivaju. Između sela nalaze se brojne stazice koje koriste planinari i šetači, tražeći drugačiji doživljaj primorja. Ovdje ga zasigurno i pronalaze. Kada se od Kamenova krene uzbrdo, vijugavim asfaltnim putem, već posle 2,5 kilometra nailazi se na Manastir Vojnići. Dalje idu redom sela Kažanegre i Kuljače, zatim Manastir Duljevo, Manastir Rustovo, sela Rustovo i Čelobrdo. Na 7- kilometara puta nalaze se mali vidikovci, izvori, pješačke staze i druge zanimljivosti.

Kuljače je malo selo koje pripada autentičnom tipu primorske arhitekture. Sazdano je od kamenih kućica koje su sastavljene u sklopove između kojih vijuga uska ulica. Seoska ulica se završava ili počinje na malom trgu, na kome je u znak poštovanja postavljena česma sa spomen pločom posvećenom stanovnicima ovog sela, herojima Prvog i Drugog svjetskog rata, koji su dali svoje živote u borbi za oslobođenje od okupatora. Selo je udobno smješteno na padinama brda Zelenikovac koje ga štiti sa sjevera, a južnom stranom je okrenuto prema moru. Sa terasa šarmantnih kuća, u hladu vinove loze pružaju se predivni pogledi prema beskrajnoj jadranskoj pučini. U proljeće i ljeto vazduh odiše mirisima mediteranskog rastinja: ruzmarina, lavande, pelina, smilja, mente… Ukusi smokve, murve, dunje, nara, kupine i drugog divljeg i pitomog voća dodatno začinjavaju doživljaj Jadrana.

U neposrednom okruženju sela nalazi se 16 izvora svježe vode. Iz nekih od njih se i selo snabdijeva. Najpoznatiji je onaj na ulazu koji se naziva „voda na most“ koji su nekada zajedno koristili mještani sela Kuljače i Kažanegre. Izvor je uređen tridesetih godina XX vijeka, donacijom jednog mještanina, koji je imetak stekao radom u pečalbi. Mještani ovog sela su zbog bogatstva vodom koja kao da „kulja iz zemlje“ kada su kišni dani i dobili prezime Kuljača. Nedaleko od sela nalazi se nekoliko vrijednih pravoslavnih sakralnih i kuturno-istorijskih objekata, nastalih i različitim periodima srednjeg vijeka.

Ispod sela na udaljenosti od oko 800 metara nalazi se Manastir Vojnići sa crkvama Svetog Dimitrija i Svetog Nikole. Manastirski konak je novijeg datuma. U crkvi Svetog Dimitrija sačuvani su vrijedni ostaci fresaka sa početka XVII vijeka. Iznad sela na udaljenosti od oko 500 metara, na zaravni ispod obronaka Paštrovske gore, nalazi se manastir Duljevo iz XIV vijeka, zadužbina srpskog cara Dušana. O time svjedoči sačuvana freska u crkvi Sv. Stefana Prvomučenika, tzv. Ktitorska kompozicija na kojoj je prikazan car Dušan sa modelom crkve Sv. Stefana u rukama.

Ukoliko se od manastira Duljevo nastavi stazom malo dalje, još nekih pola kilometra dolazi se do manastira Rustovo, nazvanom po istoimenom zaseoku. Manastir je uspostavljen 2004. godine, ali je crkva Svete Gospođe koja se u njemu nalazi izgrađena u XIV vijeku. Starost ove crkve potvrđuje i drevno groblje sa nepravilnim monolitnim kamenim pločama na kome su sahranjeni Paštrovići (pripadnici lokalnog plemena/klana) nakon sto je nad njima izvršen pokolj od strane snaga ugarskog kralja Ludovika na Paštrovskoj gori. U manastiru postoji i drvena crkva izgrađena u ruskom stilu posvećena ruskim carskim mučenicima Romanovima, kao i kapela posvećena Sv. Benediktu Nursijskom.

Monahinje ova tri manastira oživljavaju stare zanate i proizvode prirodne proizvode od ljekovitog bilja prikupljenih u ovom zdravom, gotovo netaknutom okruženju: mirisna ulja, ljekovita ulja, napitke, sapune, suvenire i slicno, koji su autenticni i po sastavu i po recepturi proizvodnje i po načinu izrade. Svi ovi proizvodi mogu se kupiti u suvenirnicama manastira Vojnići, Duljevo, Rustovo i Praskvica.

Od Rustova prema planini vodi put do katuna Ograđenica kroz koji prolazi stari austrougarski put (danas planinarska staza) i u kome se nalazi lovački dom i manastir Svetog Spiridona ili manastir Paštrovska gora, sa crkvom obnovljenom prvi put početkom XX vijeka a drugi put devedesetih godina istog stoljeća. Sa druge strane od Rustova prema moru vodi put kroz selo Čelobrdo, do manastira Praskvica, najpoznatijeg u ovom kraju. Od Čelobrda prema manastiru vodi strma, u kamenu uklesana staza, koju je krajem XVII i početkom XVIII vijeka, deset godina, gradio jednoruki ruski monah Jegor Stroganoff zavjetovan na ćutanje. Neobična priča o Jegoru i njegovoj kćerki bila je inspiracija mnogim umjetnicima a mještani sela Čelobrdo su mu sedamdesetih godina XX vijeka postavili ploču u znak zahvalnosti. Sahranjen je tik uz zapadni zid crkve Sv. Nikole zajedno sa svojom kćerkom.

Manastir Praskvica potiče iz XI vijeka i sastoji se od vise objekata: starog konaka, novog konaka, „Kulice“, crkve Sv. Trojice i crkve Sv. Nikole. Posebno je vrijedan manastirski muzej koji čuva artefakte vezane za običaje, istoriju i tradiciju manastira i lokalnog stanovništva, među kojima ima i dokumenata starih više od 500 godina. Iznad sela nalazi se, u mjestu Mrtvica, crkva Svetog Dorđa, izgrađena najverovatnije u XIV vijeku. Prema legendi, dio Paštrovića nastradalih u ugarskom pohodu sahranjen je na groblju ove crkve. Sa ovog mjesta se pruža jedan od najboljih pogleda na ovaj dio budvanske rivijere.

Jugozapadno od sela, nalazi se i crkva Sveti Spas, obnovljena prije desetak godina, idealno mjesto za odmor i uživanje u pogledu prema moru. Selo Kuljače je izvanredno mjesto za odmor u prirodi, posebno tokom proljeća, jeseni i ljeta. Okruženo je bujnom mediteranskom vegetacijom, bogato vodom; istovremeno dovoljno izolovano da bi pružilo potpuni mir njegovim posjetiocima, ali i dovoljno blizu većim naseljima i najljepšim plažama na Jadranu poput Kamenova, Pržna, Miločera i Svetog Stefana, na udaljenosti od nekih 3,5 do 4 kilometra. Pored klasičnog odmora, nudi i druge doživljaje, poput saznavanja o burnoj istoriji ovog kraja, kulturno-istorijskom nasljeđu, degustaciju specificnih domaćih jela i pića, mogućnost upoznavanja sa starim zanatima i proizvodima, ili provođenja nešto aktivnijeg odmora baveći se sportskim aktivnostima kao sto su planinarenje i pješačenje budući da je povezano sa dvije označene staze ili upražnjavanje aktivnosti kao što su biciklizam, joga i druge.

U selu postoji nekoliko renoviranih kuća u kojima se gosti mogu udobno smjestiti u sobama ili apartmanima, a ponuda se uglavnom nalazi na internet sajtu booking.com. Ko je više sklon avanturi, može se zaputiti u selo i sam potražiti smještaj, s tim da je u julu i avgustu velika vjerovatnoća da ga neće pronaći.

Ruralni Bed & Breakfast Paštrovski konak je svakako najpoznatiji od svih, sa najviše kapaciteta da primi zainteresovane goste. Smješten je u tradicionalnoj kući sa pogledom na Jadransko more. Sve smještajne jedinice su uređene u seoskom stilu a namještaj je napravljen od prirodnog drveta. U svakoj sobi postoji TV sa velikim brojem programa a dostupan je Wi-Fi. U ponudu je uključen i tradicionalni doručak. U dogovoru sa osobljem hotela gosti imaju mogućnost organizovanja izleta, pješačkih tura i raznih drugih sportskih aktivnosti.

Aqua Park: Nezaboravna zabava u Budvi Pivsko jezero Biogradska gora Budva kroz vekove · · ·